İnsultun ilk əlamətləri: 4 təhlükəli siqnal

İnsult qəfil baş verən və vaxtında müdaxilə edilmədikdə ağır nəticələrə səbəb ola bilən təhlükəli xəstəliklərdən biridir. Bu zaman beynin qan dövranı pozulur, nəticədə beyin hüceyrələri zədələnir. Həkimlər xəbərdarlıq edirlər ki, insult zamanı ilkin əlamətləri vaxtında tanımaq və təcili tibbi yardım çağırmaq həyati əhəmiyyət daşıyır.

Demokrat.az xəbər verir ki, həkim-rentgenoloq Valentin Pronin insultun risk faktorları, ilkin əlamətləri və diaqnostika üsulları barədə açıqlama verib.

Kimlər insult riski ilə üzləşir?

Mütəxəssisin sözlərinə görə, bəzi xroniki xəstəliklər insult riskini artırır. Xüsusilə aşağıdakı problemləri olan şəxslər diqqətli olmalıdırlar:

• Yüksək arterial təzyiq;

• Şəkərli diabet və ateroskleroz;

• Ürək ritminin pozulması;

• Artıq çəki və hərəkətsiz həyat tərzi;

• Siqaret və alkoqol istifadəsi.

İnsultun əsas əlamətləri hansılardır?

İnsult zamanı simptomlar qəfil meydana çıxır. Bunlara şiddətli baş ağrısı, başgicəllənmə, ürəkbulanma, qusma, görmə və nitq pozuntuları, eləcə də üzün və ya bədənin bir tərəfində keyimə daxildir.

Təcili yardım çağırmağı tələb edən 4 əsas əlamət:

1. Üzün bir tərəfinin sallanması: İnsan gülümsəyərkən üzünün bir tərəfi hərəkətsiz qala bilər.

2. Qolda qəfil zəiflik: Şəxs qollarından birini qaldırmaqda və ya yuxarıda saxlamaqda çətinlik çəkə bilər.

3. Nitq pozuntusu: Danışıq çətinləşir, sözlər aydın səslənmir və ya insan deyilənləri anlamaqda çətinlik çəkir.

4. Qəfil huş və ya şüur pozuntusu: Şəxsin huşunu itirməsi və ya şüurunun qarışması müşahidə oluna bilər.

Bu əlamətlərdən hər hansı biri yaranarsa, dərhal təcili tibbi yardım çağırılmalıdır. Əlamətlərin öz-özünə keçməsini gözləmək olmaz.

İnsult necə müəyyən edilir?

Həkim Valentin Pronin insult şübhəsi zamanı baş beynin kompüter tomoqrafiyasının (KT) mühüm diaqnostik üsullardan biri olduğunu bildirib.

KT müayinəsi beyində qanaxmanın olub-olmadığını müəyyənləşdirməyə kömək edir. İşemik insult şübhəsi olduqda isə həkimin qərarı ilə maqnit-rezonans tomoqrafiyasından (MRT) da istifadə edilə bilər.

İnsult riskini necə azaltmaq olar?

Mütəxəssislər insult riskini azaltmaq üçün bir sıra qaydalara əməl etməyi tövsiyə edirlər:

• Sağlam və balanslı qidalanmaq;

• Müntəzəm fiziki aktiv olmaq;

• Siqaretdən imtina etmək;

• Arterial təzyiqi və qan şəkərini nəzarətdə saxlamaq;

• Xroniki xəstəliklərlə bağlı həkim müayinələrini vaxtında keçmək.

Qeyd edək ki, insult zamanı ən vacib amillərdən biri vaxtında tibbi müdaxilədir. Üzün əyilməsi, qolda zəiflik və nitq pozuntusu kimi əlamətlər müşahidə edildikdə, dərhal təcili yardım çağırılmalıdır.