Bir çox insan meyvə və tərəvəzləri yeməzdən əvvəl qabığını soyur. Lakin diyetoloqların fikrincə, bəzi məhsulların qabığında lif, vitamin və antioksidantların miqdarı meyvənin və ya tərəvəzin iç hissəsindən daha çox ola bilər.
Demokrat.az xəbər verir ki, “Health” nəşrinin məlumatına görə, diyetoloq Lindsi DeSoto qabığı ilə birlikdə yeyilə bilən 10 meyvə və tərəvəzin siyahısını açıqlayıb. Mütəxəssis bildirir ki, məhsullar qabığı ilə yeyiləcəksə, onları əvvəlcə axar su altında yaxşıca yumaq vacibdir.
1. Alma
Almanın qabığını soymaq ümumi lif miqdarının təxminən yarısını itirməyə səbəb ola bilər. Qabıq həmçinin iltihab əleyhinə xüsusiyyətləri ilə tanınan kversetin kimi antioksidantlarla zəngindir.
2. Kivi
Kivini qabığı ilə yemək lif qəbulunu yalnız iç hissəsini yeməklə müqayisədə təxminən 50 faiz artıra bilər. Qabıq həmçinin C və E vitaminləri ilə zəngindir. Tüklü teksturasını sevməyənlər qabığı dəsmalla silə və ya sarı kiviyə üstünlük verə bilərlər.
3. Şaftalı
Şaftalının lif və antioksidantlarının əhəmiyyətli hissəsi qabıqda və onun dərhal altında yerləşir. Qabıqda xlorogen turşusu da var. Bu maddə antioksidant və iltihabəleyhinə xüsusiyyətləri baxımından araşdırılıb.
4. Kartof
Kartofu qabığı ilə bişirmək onun qida dəyərini artıra bilər. Qabığı ilə sobada bişirilmiş kartof soyulmuş qaynadılmış kartofla müqayisədə üç dəfədən çox dəmir və təxminən 35 faiz daha çox kalium ehtiva edə bilər. Qabıq əlavə olaraq lif də təmin edir.
5. Qarpız
Qarpızın xarici yaşıl qabığının altında yerləşən ağ hissə də yeyilə bilər. Bu hissədə lif və qan dövranını dəstəkləyə bilən sitrullin adlı amin turşusu var. Onu bişirmək, marinad etmək, smuzilərə və müxtəlif yeməklərə əlavə etmək mümkündür.
6. Portağal
Portağal qabığı acı olduğundan adətən birbaşa yeyilmir və daha çox rəndələnərək sedrə kimi istifadə olunur. Bir xörək qaşığı portağal qabığı gündəlik C vitamini ehtiyacının təxminən 9 faizini təmin edə bilər. Qabıq həmçinin lif, flavonoidlər və limonenlə zəngindir.
7. Banan
Banan qabığında lif, kalium və karotinoidlər, flavonoidlər kimi antioksidantlar var. Banan yetişdikcə bəzi antioksidantların miqdarı artır. Qabığın sərt teksturasına və acı dadına görə onu adətən bişirir, sobada hazırlayır və ya xırdalayırlar.
8. Üzüm
Xüsusilə qırmızı üzümün qabığı resveratrol adlı bitki mənşəli birləşmə ilə zəngindir. Bu maddə ürək-damar və metabolik sağlamlığa mümkün təsirləri baxımından araşdırılıb.
9. Kök
Kökü yeməzdən əvvəl soymaq vacib deyil. Onun xarici qatlarında beta-karotin və xlorogen turşusu da daxil olmaqla daha çox mineral və antioksidant ola bilər. Kökün bütöv halda bişirilməsi hüceyrə divarlarını parçalayaraq beta-karotinin orqanizm tərəfindən daha asan mənimsənilməsinə kömək edə bilər.
10. Soğan
Soğanın qabığında lif və antioksidant birləşmələr mövcuddur. Qırmızı soğanın qabığı isə antosianinlərlə xüsusilə zəngindir. Qabıq sərt olduğundan onu şorba, bulyon və digər xörəklərin hazırlanması zamanı istifadə etmək, daha sonra isə yeməyi süzmək mümkündür. Qabığı qurudub toz halına salmaq da olar.
Qabığı ilə yeyərkən nəyə diqqət etmək lazımdır?
Meyvə və tərəvəzlərin qabığı ətraf mühitlə birbaşa təmasda olduğundan onun üzərində torpaq, bakteriyalar və pestisid qalıqları ola bilər. Buna görə məhsulları qabığı ilə yeməzdən əvvəl axar su altında yaxşıca yumaq lazımdır.
Kartof və kök kimi sərt qabıqlı məhsulları təmiz tərəvəz fırçası ilə sürtmək olar. Meyvə və tərəvəzləri hətta sonradan qabığını soymaq planlaşdırılırsa belə, əvvəlcə yumaq tövsiyə olunur. Çünki doğrama zamanı səthdəki bakteriyalar iç hissəyə keçə bilər.
Mütəxəssislər meyvə və tərəvəzlərin yuyulması zamanı məişət yuyucu vasitələrindən istifadə etməməyi, zədələnmiş hissələri isə kəsib atmağı məsləhət görürlər.
Jalə Demokrat.az
