![](https://demokrat.az/cdn/uploadedfiles/custom/2024/8/8/1/84adcbcf-0018-49c3-83d6-a0490074856b/phb.jpg)
Pəhriz modellərinin bir çox növləri var. Onların hamısının sübut edilmiş faydaları olduğu bir həqiqətdir. Onda soruşa bilərsiniz ki, hansı pəhrizi etsək daha tez nəticə görəcəyik? Ancaq təəssüf ki, bu suala tam cavab yoxdur. Çünki hansı pəhrizə riayət etməyiniz tamamilə sizə bağlıdır. Qidalanma planı insanın ehtiyaclarına uyğun olaraq müəyyən edilir.
Pəhriz saxlayarkən diqqət ediləcək tövsiyələr açıqlanıb.
Demokrat.az həmin məsləhətləri təqdim edir.
Pis vərdişlərdən addım-addım uzaqlaşmaq belə arıqlamağa kömək edəcək. Şəkər mübadiləsi və iştahı idarə etmək üçün sizə zülal və tərəvəz əsaslı yüksək pəhrizlə başlamağı məsləhət görürəm. Adətən etdiyiniz ən böyük səhvlərdən biri; Çox pis pəhriz saxlayaraq birdən-birə detoks etməyə başlayırsınız. Çox vaxt bunu uğurla edə bilməzsiniz. Çünki pis qidalanan orqanizm (xüsusən də uzun müddətdir ki, kifayət qədər qidalanmırsa) birdən-birə karbohidrat, yağ və zülalları məhdudlaşdırarsa, orqanizmin tarazlığını pozar. Buna görə də proteini laqeyd yanaşmayın. Yumurta, qatıq-süd-pendir, ət-toyuq-balıq-hinduşka, paxlalılar və qoz-fındıq protein mənbəyidir. Gün ərzində onları istehlak etmək üçün diqqətli olmalısınız. Detokslar əsasən tərəvəz əsaslıdır və sonra fərdi olaraq tətbiq oluna bilər. Bunun müddəti və forması da insandan insana dəyişəcək.
Maye istehlakını dəstəklədiyinizə əmin olun. İçdiyiniz suyun miqdarını artırmaq belə, arıqlamağınıza müsbət təsir edəcək. Unutmayın ki, arıqlama prosesi bədəndəki kimyəvi reaksiyaların nəticəsidir və hər kimyəvi reaksiyada "su" istifadə olunur. Su içmədiyiniz zaman arıqlamaq daha çətin olacaq.
Həyatınıza idman əlavə edərək bir kalori çatışmazlığı yaratmalısınız. Arıqlamaq əslində sadə bir riyazi əməliyyatdır. Gün ərzində qəbul etdiyiniz kalorilər yandırdığınız kaloridən az olmalıdır. Yanadığınız kalorilərin sayını artırmaq üçün məşq də əlavə edə bilərsiniz.
Əvvəlcə bədəninizə və həyatınıza uyğun bir pəhriz proqramı tətbiq etməlisiniz. “X dostum bu pəhrizi etdi və 2 ayda 10 kilo arıqladı” deyərək başladığınız pəhrizlərdə eyni uğuru əldə edə bilməyəndə motivasiyanız azalacaq. Özünüzü tanıyın, bədəninizi tanıyın. Sizə uyğun bir qidalanma planı yaradın. Lazım gələrsə dəstək almağa çalışın.
Bir planınız olduğundan əmin olun. Bu iş bir nizam-intizam məsələsidir, bu iş davamlılıq-davamlılıq məsələsidir, bunu unutmayın. Buna görə də, spontan yemək nümunəsi deyil, həftəlik yemək planı tərtib edərək alış-veriş edin. Nə yeyəcəyinizə qərar verin. Beləliklə, nəzarət sizin əlinizdə olacaq.
Səbirli olun. Bəzən arıqladıqda fərqli nəticələr əldə edə bilərik. Bir insan yavaş-yavaş arıqladığı halda, digəri bir anda arıqlaya bilər. Bu müqaviməti insanlarda görmək olar. Amma səbirlə, panik olmadan pəhrizinizi davam etdirin. Geriyə baxdıqda çətin olsa da nəticə əldə etdiyinizi görəcəksiniz.
Yuxunun miqdarına və vaxtına diqqət yetirin. Balanssız yuxu və qeyri-kafi yuxu arıqlamağa mənfi təsir göstərir. Misal üçün; Axşamlar telefonda uzun müddət qalsanız, yuxuya getməkdə çətinlik çəkə bilərsiniz və ya həddindən artıq qəhvə istehlak etsəniz yuxunuz qaça bilər. Bu, daha az yatmağınıza səbəb ola bilər. Hətta bunu müəyyən bir ardıcıllıqla qoyun.
Rutin yoxlamalarınızı izləyin. Xroniki xəstəlikləriniz varsa, bu, kilo itkisinə təsir edə bilər. Misal üçün; PCOS, diabet, insulin müqaviməti, Haşimoto tiroiditi, hipotiroidizm və bəzi antidepresan istifadəsi arıqlamaqda çətinlik çəkməyinizə səbəb ola bilər. Və ya qan təzyiqi və ürək xəstəlikləri kimi vəziyyətlər arıqlayarkən sizi çətin vəziyyətə sala bilər. Onların həkim müayinələrini laqeyd yanaşmayın.
Digər bir məsələ “vitaminlər və minerallar”dır. Bu məsələ indi ölkəmizdə çox geniş yayılmışdır. Bir çox insan vitamin və ya mineral çatışmazlığından əziyyət çəkir. Dəmir, B12, vitamin D, folat və maqnezium çatışmazlığı da kilo verməyə mənfi təsir göstərə bilər. Ona görə də bunlarda əskiklik varsa, buna uyğun qidalanma planı yaradılmalıdır.
Gördüyünüz kimi, sağlam qidalanmaya gəldikdə bir çox mövzu var. İnsanın quruluşu, yaşı, cinsi və s. Bu vəziyyətlərdən başqa, hətta insanın öz vərdişləri, keçmiş təcrübələri, idman vəziyyəti kimi amillər də arıqlamağa təsir edir. Ən çox tövsiyə etdiyimiz şey; Bu o deməkdir ki, insanlar özlərinə uyğun olan sağlam həyat tərzini seçib uzunmüddətli perspektivdə həyata keçirə bilərlər.
Mehriban Mirzəzadə
Demokrat.az
Pəhriz saxlayarkən diqqət ediləcək tövsiyələr açıqlanıb.
Demokrat.az həmin məsləhətləri təqdim edir.
Pis vərdişlərdən addım-addım uzaqlaşmaq belə arıqlamağa kömək edəcək. Şəkər mübadiləsi və iştahı idarə etmək üçün sizə zülal və tərəvəz əsaslı yüksək pəhrizlə başlamağı məsləhət görürəm. Adətən etdiyiniz ən böyük səhvlərdən biri; Çox pis pəhriz saxlayaraq birdən-birə detoks etməyə başlayırsınız. Çox vaxt bunu uğurla edə bilməzsiniz. Çünki pis qidalanan orqanizm (xüsusən də uzun müddətdir ki, kifayət qədər qidalanmırsa) birdən-birə karbohidrat, yağ və zülalları məhdudlaşdırarsa, orqanizmin tarazlığını pozar. Buna görə də proteini laqeyd yanaşmayın. Yumurta, qatıq-süd-pendir, ət-toyuq-balıq-hinduşka, paxlalılar və qoz-fındıq protein mənbəyidir. Gün ərzində onları istehlak etmək üçün diqqətli olmalısınız. Detokslar əsasən tərəvəz əsaslıdır və sonra fərdi olaraq tətbiq oluna bilər. Bunun müddəti və forması da insandan insana dəyişəcək.
Maye istehlakını dəstəklədiyinizə əmin olun. İçdiyiniz suyun miqdarını artırmaq belə, arıqlamağınıza müsbət təsir edəcək. Unutmayın ki, arıqlama prosesi bədəndəki kimyəvi reaksiyaların nəticəsidir və hər kimyəvi reaksiyada "su" istifadə olunur. Su içmədiyiniz zaman arıqlamaq daha çətin olacaq.
Həyatınıza idman əlavə edərək bir kalori çatışmazlığı yaratmalısınız. Arıqlamaq əslində sadə bir riyazi əməliyyatdır. Gün ərzində qəbul etdiyiniz kalorilər yandırdığınız kaloridən az olmalıdır. Yanadığınız kalorilərin sayını artırmaq üçün məşq də əlavə edə bilərsiniz.
Əvvəlcə bədəninizə və həyatınıza uyğun bir pəhriz proqramı tətbiq etməlisiniz. “X dostum bu pəhrizi etdi və 2 ayda 10 kilo arıqladı” deyərək başladığınız pəhrizlərdə eyni uğuru əldə edə bilməyəndə motivasiyanız azalacaq. Özünüzü tanıyın, bədəninizi tanıyın. Sizə uyğun bir qidalanma planı yaradın. Lazım gələrsə dəstək almağa çalışın.
Bir planınız olduğundan əmin olun. Bu iş bir nizam-intizam məsələsidir, bu iş davamlılıq-davamlılıq məsələsidir, bunu unutmayın. Buna görə də, spontan yemək nümunəsi deyil, həftəlik yemək planı tərtib edərək alış-veriş edin. Nə yeyəcəyinizə qərar verin. Beləliklə, nəzarət sizin əlinizdə olacaq.
Səbirli olun. Bəzən arıqladıqda fərqli nəticələr əldə edə bilərik. Bir insan yavaş-yavaş arıqladığı halda, digəri bir anda arıqlaya bilər. Bu müqaviməti insanlarda görmək olar. Amma səbirlə, panik olmadan pəhrizinizi davam etdirin. Geriyə baxdıqda çətin olsa da nəticə əldə etdiyinizi görəcəksiniz.
Yuxunun miqdarına və vaxtına diqqət yetirin. Balanssız yuxu və qeyri-kafi yuxu arıqlamağa mənfi təsir göstərir. Misal üçün; Axşamlar telefonda uzun müddət qalsanız, yuxuya getməkdə çətinlik çəkə bilərsiniz və ya həddindən artıq qəhvə istehlak etsəniz yuxunuz qaça bilər. Bu, daha az yatmağınıza səbəb ola bilər. Hətta bunu müəyyən bir ardıcıllıqla qoyun.
Rutin yoxlamalarınızı izləyin. Xroniki xəstəlikləriniz varsa, bu, kilo itkisinə təsir edə bilər. Misal üçün; PCOS, diabet, insulin müqaviməti, Haşimoto tiroiditi, hipotiroidizm və bəzi antidepresan istifadəsi arıqlamaqda çətinlik çəkməyinizə səbəb ola bilər. Və ya qan təzyiqi və ürək xəstəlikləri kimi vəziyyətlər arıqlayarkən sizi çətin vəziyyətə sala bilər. Onların həkim müayinələrini laqeyd yanaşmayın.
Digər bir məsələ “vitaminlər və minerallar”dır. Bu məsələ indi ölkəmizdə çox geniş yayılmışdır. Bir çox insan vitamin və ya mineral çatışmazlığından əziyyət çəkir. Dəmir, B12, vitamin D, folat və maqnezium çatışmazlığı da kilo verməyə mənfi təsir göstərə bilər. Ona görə də bunlarda əskiklik varsa, buna uyğun qidalanma planı yaradılmalıdır.
Gördüyünüz kimi, sağlam qidalanmaya gəldikdə bir çox mövzu var. İnsanın quruluşu, yaşı, cinsi və s. Bu vəziyyətlərdən başqa, hətta insanın öz vərdişləri, keçmiş təcrübələri, idman vəziyyəti kimi amillər də arıqlamağa təsir edir. Ən çox tövsiyə etdiyimiz şey; Bu o deməkdir ki, insanlar özlərinə uyğun olan sağlam həyat tərzini seçib uzunmüddətli perspektivdə həyata keçirə bilərlər.
Mehriban Mirzəzadə
Demokrat.az